CAN AZERBAYCAN

İbrahim Metin Ağabeyi Vefatının 6. Senei Devriyesinde Rahmetle Anıyoruz

Türk milliyetçiliği, Türkçülük ve Turancılık hayatım boyunca ödün vermediğim inancım ve şaşmaz pusulam oldu. Ömrüm boyunca hep Türk dünyasını dünya gözüyle gezip görmeyi hayal etmiştim. Gençlik yıllarımızda özellikle Doğu Türkistan, Kırım gibi Türk topraklarımızı ve burada yapılan haksızlıkları, işkenceleri halka duyurmak için etkinlik yapmak adına valiliğe başvururduk. Ne yazık ki, bize izin verilmezdi. Biz de yılmadan mücadelemize devam edip yaşanan olayları halka anlatabilmek için gazete çıkarır, “Esir Türkleri Kurtarma Haftası” adıyla esaret altında yaşayan bütün millettaşlarımız için bildiri yayınlar ve halkımıza bu şekilde anlatırdık. Amacımız, oradaki Türklere belki bir faydamız olur, diyeydi. En azından bilmek ve bu şuurda olmak için etrafımızı aydınlatma çabasındaydık. Şehirlerde, kasabalarda ve köylerde Özbekistan’ı, Kırgızistan’ı, Kazakistan’ı, Türkmenistan’ı, Azerbaycan’ı, Kırım’ı, Kerkük’ü, Batı Trakya’yı, Başkurtları, Çuvaşları ve Tatarları haykırıyor; “Kırım’ı kırdırmayalım, Kerkük Türk’tür Türk kalacak!” sloganlarıyla meydanları inletiyorduk.

​Yaşımız ilerleyip 1980’lere doğru yaklaşırken, Başbuğumuz Alparslan Türkeş bizlere bir hedef gösterdi. Sovyetler Birliğinin dağılacağını, bağımsız devletlerimizin çoğalacağını, evvela Azerbaycan’ın hür ve müstakil olacağını bizlere söylerdi. Bunun yanında, 1981 yılında iktidar olmamız gerektiğini, milli bir devlet ve güçlü bir iktidarı var etmek için çok çalışmamız gerektiğini vurgulardı.

Bizler, bu düsturla büyümüş ve yetişmiş Türk evlatları olarak ninelerimizden, annelerimizden, babalarımızdan bu davayı dinler, millî devletimizin kurulması için canla başla çalışırdık.

​Sovyet tankları Azerbaycan’a girdiğinde Kayseri’de yaşıyorduk. Derhâl devasa bir miting düzenledik. Bu mitingin tertipçileri arasında birçok dava arkadaşımız vardı. Hiç unutmuyorum, bir gecede beş yüz tane Azerbaycan bayrağı dikmiş, halkı ayağa kaldırmıştık. Yaklaşık 50 bin kişi toplanmıştı.

​O mitingde ilkokula giden oğlum Adem, yediden yetmişe herkesi duygulandıran yaklaşık otuz mısralık bir şiir okumuştu:

“Ceddin kahraman Türk’ü,

Müslümanım elhamdülillah…

Bozkurt yol gösterdi, dağları deldim,

Allah’a sığındım, devleri yendim…

Er doğdum, erkekçe ölmeye geldim,

 Türk’üm Müslümanım elhamdülillah!”

Yine unutamadığım bir hadise olarak, o günlerde Ermenistan’a buğday gönderilmesine karşı çıkmış, bunu şiddetle protesto etmiştik. Ancak maalesef o dönemin yöneticileri bu sesimizi duymamıştı. Biz de meydanlarda şöyle söylüyorduk:

“Kel becerdi,

Şu benim canım

Kel becerdi,

Ermeni’nin yapamadığını,

Şu bizim kel becerdi.”

Hocalı Katliamında ise kulaklarımızda Elçi Bey’in “Türkiye’den Hocalı’daki çocukları ve kadınları kurtarmak için 4 helikopter istedim, vermediler.” ifadeleri yankılanırken biz Türk milliyetçileri Kayseri’de buna çok hayıflanmış, adeta seferber olmuş, gözyaşı dökmüştük. “Bir şeyler yapmalıyız, yardım etmeliyiz.” diye feryat etmiştik.

​Tarih 12 Eylül 1980’i gösterdiğinde ise darbe oldu. Kuvvet komutanları darbeden bir gün sonra ABD Büyükelçisi’ne “Bizim çocuklar Türkiye’de yönetimi el koydu” demişlerdi. Liderimiz Alparslan Türkeş’in gösterdiği o büyük hedefe yürüme zamanı gelmişti ama darbe araya girdi. Biz ise kahroluyorduk.

Yıllar sonra, 77 yaşına geldiğimde, bu sevdalısı olduğum coğrafyaya gitmek nasip oldu. Eşim Ayşe Yaraş ile birlikte İzmir Havalimanı’ndan Azerbaycan havayolları uçağına biletlerimizi ayırtarak sabırsızlıkla uçağın kalkmasını bekliyorduk. Zamanında mücadelesini verdiğimiz, bağımsızlığını ilan eden Azerbaycan’daki millettaşlarımızla ilk defa karşılaşacaktım. O topraklara ilk defa adımlarımızı atacaktık.

​Uçak havalanmadan önce o üç renkli Azerbaycan bayrağı, bizi adeta 40 yıl öncesine götürdü. Uçakta Azerbaycanlı Hanım kızlarla tanıştım; birer kardeş gibi sohbet ettik. Yanıma oturan bir delikanlı Bakü’ye gittiğini, eşinin de Bakülü olduğunu anlatıyordu.

​Bakü’ye indiğimizde bizleri iki genç kardeş karşıladı. Türkiye’yi çok iyi biliyorlardı. Babaları büyük bir Türkçü’ydü. Onun evlatları, bize rehberlik ediyordu. Biz ise onlarla gurur duyuyorduk.

Birlikte gezerken bol sohbetlerimiz oldu. Onlardan nice hatıralar dinledim. Anlatılanlar özellikle de Karabağ yangını kalbimizi derinden etkiledi. Bu evladımız söze şöyle başlamıştı:

“Babamla annem daha yeni evlenmişti, düğünlerinin üzerinden henüz üç gün geçmişti. Evin içinde hâlâ düğünün neşesi dolaşıyordu. Duvarlarda kahkahaların yankısı, masalarda yarım kalmış ikramların izi vardı. Annemin gelinlik sandığı henüz tam yerleştirilmemişti. Babamın ise yüzündeki mutluluk, tam üç gün sonra solmuştu. O gün, o puslu, havanın kurşun gibi ağır olduğu günün sabahında Ermeniler “Karabağ bizim!” diyerek Cebrayıl’a saldırmışlardı.  Herkes kapıları çalarak ‘Çabuk olun, kaçın, burada kalamayız!’ diye bağırıyordu. Evlerde büyük panikler olmuştu. Annem, ne yapacağını bilememiş, bir yanda düğünden kalan hatıralar diğer yanda ölüm korkusu… Yalnız birkaç kıyafet, birkaç fotoğraf ve biraz da umut alıp çıkmışlar evden. Annemle babam, kapıdan çıkarken son kez eve bakmış ve bu onların unutulmaz hatırası olmuş. Daha üç gün önce gelin olarak girdiği o ev, şimdi ardından bırakmak zorunda kaldığı bir yuvaya dönüşmüştü. Üç gün önce sevgiyle kurulan yuva, üç gün sonra acıyla sınanmıştı. Bütün akraba ve yakınlar toplanmış ve nereye gideceklerini bilememişler. Babamın aklına o zaman, Ahıska Türkü olan bir arkadaşı gelmiş. Akrabalar olarak toplanıp babamın arkadaşının evine gitmişler. Kısa bir süre arkadaşının evinde kalmışlar. Daha sonra, Bakü’ye göçmüşler. Babam ise annemi arkadaşının evinde bırakıp tekrar Cebrayıl’a Ermenilerle vuruşmaya gitmiş. Uzun zaman silahla mücadele etmiş, birçok şehit vermişler. Ermeniler, mezarlardaki ölüleri bile açığa çıkarıp kafataslarıyla oynayacak kadar alçaldılar; kadınlarımızı diri diri yaktılar. Sovyetler, Ermenilere güçlü silahlar vermişti. Düzenli bir ordumuz da yoktu. İşte bunları babam kendi imkânlarıyla ve yine kendi kurduğu milis kuvvetleri ile karşı koyarak mücadele ettiğini anlatırdı.” diyerek bana anne ve babasının yaşadıklarını böyle anlatmıştı. Anlatırken şunları da söylemişti: “Türkiye’de duyduğum Kurtuluş Savaşı’nı, okuduğum Çanakkale’yi adeta Karabağ da yaşamıştır.  Türkiye’nin Türk dünyasına açılan bu kapıyı savunmak için binlerce şehitlerimiz oldu.”

Bakü sokaklarında gezerken her sokak başında ışıklandırılmış resimler gördüm. Bunlar, Karabağ’da savaşan şehitlerimizdi. Taksiciye “Bu şehitlerimiz asker mi?” diye sorduğumda bana: “Hayır asker değiller. Bu şehitlerimiz buradaki ailelerin çocukları, yani bu mahallenin çocuklarıdır.” diye cevap vermişti. O esnada “Toprak eğer uğrunda ölen varsa vatandır.” dizesi aklıma düşmüştü.

Hem Devlet Mezarlığı’nı hem de Şehitler Hiyabanı’nı ziyaret ettik. 1918 yılında Nuri Paşa anısına yapılan caminin etrafında, Anadolu’nun her vilayetinden gelerek şehit düşen binlerce Mehmetçiğin anıtları yükseliyordu. Nuri Paşa ve Enver Paşa o yıllarda Azerbaycan’ı kurtarmış ve o gün yakılan ateşle “Bir daha yükselen bayrak bir daha inmez!” denilmişti. Bugün Hazar Denizi’nin kıyısında, 195 metre uzunluğunda gökyüzüne uzanan devasa üç renkli Azerbaycan bayrağı dalgalanmaktadır. Burada beni etkileyen 20 Ocak 1990’da şehit olanları defnettikleri yerde, ilk gördüğümüz mezar İlham ve Firuze’nindi. İlham 20 Ocak’ta şehit düşmüş, yeni evlendiği eşi Firuze ise kocasının şehadet haberini alınca zehir içerek hayatına son vermişti. Her bir mezar ayrı bir destan, ayrı bir dramdı. O şehitlerin resimlerinin üzerine ellerimizi koyarak dualar ettik.

“Men Atatürk’ün esgeriyem” diyen, Türklük davasının yılmaz kahramanı, Ebulfez Elçibey’in mezarına gittiğimde, kendisini hiç yalnız bırakmayan insanlar gördüm. Bu beni hayli duygulandırdı. Mezarı hiç boşta kalmıyordu. Ruhu şâd olsun.

Bakü’nün en yüksek tepesinde, Hazar Denizi’nin tam karşısında yanan Ateşgâh ise Türk milliyetçilerinin birlik ve beraberliğini simgeleyen mukaddes bir ocak gibi yanmaktaydı. Orada gezerken benim başımdaki ay yıldızlı kalpağı görüp gelen ve bizimle tanışmak isteyen İranlı bir Türk kızı bize: “İran Türklerin asli devletidir, bin yıl dedelerimiz yönetti.” demişti. Onunla da biraz hasbihal ettikten sonra vedalaştık.

Şirvanşah Müze Restaurant’a gittiğimizde içerisi adeta tarih kokuyordu. Sazlı sözlü eğlencelerde “Çırpınırdı Karadeniz”, “Tuna Nehri Akmam Diyor” gibi kahramanlık türküleri çalınıyordu. Kendimizi Türkiye’de millî bir bayramda gibi hissederek büyük bir mutluluk yaşadık. Biz de bu marşlara eşimle birlikte katıldık.

​Gezimiz boyunca bindiğimiz taksilerin şoförleriyle derin sohbetler ettik. Bir taksi şoförü bana şunları söyledi: “Türkiye’ye gitmeye korkuyoruz; adam öldürüyorlar, vuruyorlar, haberlerde izliyoruz. Bizim nüfusumuz 10 milyon, saf ve karışmamış Türkleriz. Siz ise milyonlarca mülteci aldınız, İstanbul’da Türkçe konuşan azaldı.” diyordu. Haklıydı. Bizim kutsal vatanımız son yıllarda milyonlarca yabancıyla dolmuşken, Azerbaycan’da her köşe başında Azerbaycan bayrağının yanına Türk bayrağı asılıydı. Onlar için Türkiye her zaman kıblegâhtı.

Bir gerçek daha var ki bunu söylemeden geçmek istemiyorum. Azerbaycan’da özellikle yeni nesillerin Türkiye Türkçesini çok güzel konuştuklarına şahit oldum. Yolculukta tanıştığım gençlerden bazılarına bu durumu sorduğumda ise Türkiye’deki dizileri takip ettiklerini ve bu sayede öğrendiklerini söylediler. Diziler tartışma konusu olsa da bu durum hoşuma gitmişti. Dilde birlik şuuru beni ümitlendirmişti.

​77 yıllık ömrümün bu sekiz gününde; Şirvanşah’ından Hazar’ın dalgalarına, Ateşgâh’tan Şehitler Hiyabanı’na kadar adım adım gezdiğim, bize rehberlik eden kızlarımız, manevi torunlarım ve eşim Ayşe Yaraş’ın eşlik ettiği bu seyahat, bana Türk dünyasının ve Türkçülüğün asıl ruhunu yeniden hatırlattı.  Bizler aslında yedi devlet, tek bir milletiz. En büyük arzu ve temennimiz; Başkurtlar’dan Altay Türkleri’ne, Tatarlar’dan Doğu Türkistan’a, Batı Trakya’dan Gökoğuz (Gagavuz) diyarına kadar 14 Türk topluluğunun kendi öz yurtlarında hür ve bağımsız birer devlet olarak şahlanmasıdır.

Doğu Türkistan’dan Güney Türkistan’a, Afganistan’da özgürlük mücadelesi veren 15 milyon millettaşlarımızdan Azerbaycan’ın tam bağımsızlığına kadar tüm Türk dünyasının; kendi cumhurbaşkanları, başbakanları, meclisleri ve al bayraklarıyla kendi topraklarında müstakil olarak yaşaması en büyük gayemizdir.

Kuşkusuz bu ulu meşalenin harlandığı yer Türkiye’dir. Türkiye’nin millî duruşundan taviz vermeyen, gücünü milletinden alan sağlam ve millî bir yönetim anlayışıyla ilelebet ayakta kalması en büyük isteğimdir. Nitekim Gazi Mustafa Kemal Paşa, Türkiye Cumhuriyeti’ni kurarken temeline Türk milliyetçiliğini koymuş; Kurtuluş Savaşı’nı birlikte verdiği kahraman paşaları ve devlet adamlarıyla tamamen millî ve manevî değerler üzerine yükselen bir devlet inşa etmiştir. Bizler bu bilinci ve tarih şuurunu, tarihi kanlarıyla yazan dedelerimizden, Çanakkale ve Millî Mücadele gazilerimizden öğrendik. Kurtuluş Savaşı’nın o zorlu günlerinde Afganistan’dan, Özbekistan’dan, Doğu Türkistan’dan millettaşlarımızın gönderdiği tonlarca altın Rusya üzerinden Anadolu’ya gelirken Rusya’nın yarısını nakliye parası diye almasını, çekilen zorlukları yine kahraman dedelerimizden öğrendik ve o kardeşlik bağının büyüklüğünü unutmadık.

Dileğimiz ve mücadelemiz; Türk dünyasının hür, müstakil ve bir arada olduğu o büyük geleceğe ulaşmasıdır.

Tanrı, Türk’ü korusun ve yüceltsin!